Pivot (Anna Blake) – Streszczenie, notatki i najważniejsze lekcje

3 najważniejsze lekcje z książki

1. Zmiana jest nieodłącznym elementem sukcesu zawodowego
Osoby, które osiągają największe sukcesy w karierze, stale eksperymentują, testują nowe rozwiązania i nie boją się dokonywać zmian. Mają duszę odkrywcy. 

2. Proces pivotu opiera się na czterech kluczowych etapach:
1) fundament: poznania swoich wartości, talentów, wizji, 2) przegląd pola: analizy możliwości (często jest to proces adaptacji oparty na działaniach, które już przynoszą efekty) oraz uzupełnienia braków wiedzy, 3) rozegranie: przetestowania hipotez (eksperymenty o niskim ryzyku) 4) realizacja: zaangażowania się w pełni w obraną ścieżkę.

3. Zarządzanie ryzykiem i energia są kluczowe dla sukcesu
Każdy ma inną tolerancję ryzyka, dlatego istotne jest dostosowanie ambitności zmian do swojej sytuacji finansowej, oraz poziomu tolerancji na ryzyko.

Jak książka Pivot wpłynęła na mnie?

Książka Jenny Blake uświadomiła mi, że przy mojej zmianie zawodowej (z tradera na coacha kariery) nie muszę odcinać się od wcześniejszych doświadczeń – mogą one być pomostem do nowego celu. Dlatego, gdy się przebranżowiłem (trading -> coaching kariery) nie odrzuciłem napływających propozycji współpracy z projektu tradingowego.

Książka uświadomiła mi również, że w obliczu zbyt dużego stresu związanego z przebranżowieniem mogę zwolnić tempo. Zeszła ze mnie presja, że muszę zmienić zawód jak najszybciej. Dzięki temu pozwoliłem sobie na myśl, że jeśli proces się przedłuży, mogę podjąć tymczasową pracę, która stanie się mostem do moich długofalowych celów.

Dla kogo jest ta książka

Pivot to książka przede wszystkim dla osób, które czują, że ich obecna sytuacja zawodowa nie daje im satysfakcji, ale nie są pewne, jak zacząć mądrze dokonać zmiany zawodowej. Jest to również pozycja dla tych, którzy chcą coś zmienić zawodowo, ale obawiają się ryzyka związanego z podjęciem większych zmian.

Kim jestem

Nazywam się Jakub i jestem autorem książki W końcu poniedziałek, oraz Coachem Kariery. Na co dzień pomagam klientom zyskać jasności, jak pokierować karierą, aby znaleźć pracę, którą naprawdę pokochają.

A oto kolejny wpis z serii „Książki o Rozwoju Kariery”, w której streszczam najlepsze pozycje i dzielę się najciekawszymi lekcjami.

STRESZCZENIE I LEKCJE

Spis treści

Wprowadzenie
Etap 1 – Fundament
Etap 2 – Przegląd pola
Etap 3 – Rozegranie
Etap 4 – Realizacja

Wprowadzenie

Pivot jest standardem ludzi osiągających największe sukcesy

Ci, którzy osiągają największe sukcesy w karierze zawodowej, mają duszę odkrywców. Ciągła zmiana, ciągła analiza siebie, zewnętrznej sytuacji i samodoskonalenie. Na podstawie tych elementów działa metoda Pivot. 

Słowo pivot pochodzi z terminologii startupowej, gdzie oznacza istotną zmianę strategii lub kierunku działania, która ma na celu lepsze dopasowanie produktu lub usługi do potrzeb rynku. Zamiast porzucać projekt lub cel, firma dokonuje zmiany, koncentrując się na tym, co działa i ma potencjał. W kontekście kariery zawodowej, pivot oznacza zmianę, która opiera się na dotychczasowych doświadczeniach i działaniach, które już przynoszą rezultaty.

Każda z historii ludzi, którzy byli niezadowoleni z zaistniałej sytuacji zwodowej opierała się na: zmianie stanowiska / nowej roli / nowemu zajęciu – jednak zmiana bazowała już na 1) posiadanych umiejętnościach 2) przewagach (talentach) 3 na zainteresowaniach 4 na zebranych doświadczeniach.

Metoda Pivot kładzie nacisk na powtarzalną sekwencję planowania, testowania i uruchomienia produktu.  Podobnie w karierze – chodzi o zaplanowanie nowej ścieżki zawodowej, jej przetestowanie, a następnie wprowadzenie w życie.

Pivot to decyzja, która wiąże się z ryzykiem i niepewnością. To moment, w którym trzeba wyjść ze strefy komfortu, aby odkrywać nowe możliwości. Jest to zatem swoisty zew przygody, który można porównać do archetypu podróży bohatera w ujęciu Josepha Campbella (streszczenie książki Campbaella znajdziesz tutaj).

W tej podróży bohater (w tym przypadku – Ty) musi zmierzyć się z nieznanym, przejść przez moment kryzysu i wyzwań, by na końcu poczuć spełnienie.

Cztery elementy metody Pivot

  1. Fundament, czyli określenie wartości, talentów, zainteresowań i wizji. 
  2. Przegląd pola, rozpoznanie okazji (poszerzanie horyzontów przez wymianę informacji) oraz opanowanie nowych umiejętności (wypełnianie braków umiejętności). 
  3. Rozegranie, seria działań pilotażowych o małym ryzyku, aby zebrać dane. Następnie na podstawie zebranych danych wprowadzenie poprawek do objętego kursu, aby nie liczyć na szczęśliwy traf.
  4. Realizacja. Poprzednie trzy punkty, są powtarzane ile trzeba (co widać na powyższym schemacie). Etapy od 1 do 3 często zajmują 80-90% czasu. Realizacja (etap 4 pivotu) to 10-20% czasu. Po podjęciu decyzji o pójściu wybraną drogą, potrzebujemy maksymalnego zaangażowania, nawet jeśli wciąż masz pewne wątpliwości co do obranej ścieżki.

Piwoty to powtarzalny cykl, a nie jednorazowy proces.

Czas pivotu

Czasami wydaje się, że to już koniec piwotu, a potem okazuje się, że to jeszcze nie ten moment. Niektóre piwoty trwają miesiące, inne mogą rozciągać się na lata. Autorka książki opisuje, że osoby, które miały się znaleźć w jej historii, po 6 czy 12 miesiącach wracały i mówiły, że nie ma sensu opisywać ich drogi, bo znów są w trakcie pivotu.

Czas pivotu będzie zależał od 6 elementów:

  1. Skali zmian.
  2. Jak daleko znajdujesz się od celu.
  3. Progu akceptowalnego ryzyka.
  4. Poziomu oszczędności.
  5. Poziomu wiedzy, doświadczeń i reputacji.
  6. Złożoności projektu jaki realizujesz.

Cztery podejścia do budowy kariery

  1. Nieaktywny: Siedzi na kanapie, zajada, nie podejmuje żadnych działań.
  2. Reaktywny: Nie angażuje się, nudzi się, robi to, co mówią inni.
  3. Proaktywny: Rozwija się, testuje różne możliwości.
  4. Innowacyjny: Wykorzystuje unikalne talenty, ma jasną wizję i plan działania.

Aby tworzyć karierę, z której będziesz dumny, stań się osobą proaktywną i innowacyjną. Autorka pisze, że takie osoby są również antykruche – potrafią znaleźć sposób, aby rozwijać się w czasach niepewności i chaosu. Antykruchość to pojęcie odnoszące się do rzeczy, które rozwijają się w wyniku wstrząsów. Osoby antykruche traktują zmiany i kryzysy jako okazję do nauki i rozwoju.

Tolerancja ryzyka

Każdy z nas ma inną tolerancję ryzyka, a od tego zależy, jakie opcje weźmiemy pod uwagę w podejmowaniu decyzji o zmianie zawodowej. Kluczowe jest umiejętne odczytywanie wskazań “ryzykometru” – czyli jaki poziom ryzyka i stresu jest dla mnie akceptowalny. Możemy wyróżnić cztery sfery ryzyka:

  • Sfera stagnacji: Brak rozwoju, poczucie zastoju. To stan, w którym czujesz się uwięziony, jakbyś nie miał wyjścia. 
  • Strefa komfortu: Codzienna rutyna, w której czujesz się bezpiecznie, ale coś nie jest do końca w porządku. Życie w strefie komfortu nie prowadzi do rozwoju i spełniania.
  • Strefa rozciągania: To czas aktywnego uczenia się, w którym z radością podejmujesz wyzwania, masz zdrową dawkę adrenaliny i angażujesz się w to, co robisz. W tej strefie czujesz się podekscytowany i skupiony.
  • Ruchy paniczne: Stres, uczucie gaszenia pożarów, strach przed porażką. W tej strefie może zabraknąć energii do działania, a Twoje decyzje stają się chaotyczne. Unikaj piwotów, które są zbyt drastyczne i prowadzą do „panic moves”.

Wskaźniki, że nadmiernie odwlekasz decyzję o pivocie:

  • Nie angażujesz się w pracę w 100% – tracisz motywację i przestajesz czerpać satysfakcję z tego, co robisz.
  • Zapominasz o własnych potrzebach – zbytnio poświęcasz się pracy kosztem swojego zdrowia, życia osobistego czy pasji.
  • Podejmowane działania nie są zgodne z Twoimi wartościami – czujesz, że to, co robisz, nie ma sensu w kontekście Twoich prawdziwych przekonań i celów.
  • Kiedy czujesz, narastający stres i frustrację, albo nawet, pogarszający się stan zdrowia. Nawet jeśli w perspektywie pojawiają się obietnice awansu czy inne „marchewki”, które na chwilę potrafią poprawić Twoje samopoczucie, to może to być sygnał, że czas na zmianę.
  • Kiedy strach blokuje Cię przed podjęciem decyzji – zastanów się, jak będziesz się czuł za rok, jeśli nic się nie zmieni. Czego żałowałbyś bardziej: tego, że próbowałeś, ale się nie udało, czy tego, że nie podjęłeś żadnego działania i wciąż tkwisz w tym samym miejscu? Największą porażką jest żal o to, że nie spróbowałeś.

Piwoty często zaczynają się od lekkiego szeptu intuicji. Czasem to ciche poczucie, że coś powinno się zmienić, jest pierwszym krokiem do ważnej decyzji.

Etap 1 – Fundament

Etap fundament składa się głównie z dwóch etapów:

  1. Skalibruj kompas (poznaj siebie)
  2. Finansowanie (pas startowy)

Omówmy każdy z nich:

[1/2] Skalibruj kompas (poznaj siebie)

Najbardziej spektakularne pivoty bazowały na spojności z: Talentami, Działaniami Angażującymi, Wartościami i Wizją

Talenty. Zastanów się, co przychodzi Ci naturalnie i łatwo. Osoby, które mają możliwość wykorzystywać swoje talenty w pracy, aż 6 razy częściej wykazują zaangażowanie, a 3 razy częściej cieszą się doskonałą jakością życia.

Odróżnij sferę bycia dobrym od bycia genialnym. Które z codziennych obowiązków należą do Twojej strefy geniuszu? W jakich działaniach możesz stać się najlepszy w Polsce po latach praktyki? W jakiej aktywności uzyskujesz najlepsze wyniki? Co się sprawdza?

Może kiedyś robiłeś coś, do czego teraz już nie wracasz. Może istnieją działania, które mają potencjał, ale jeszcze nie poświęciłeś im wystarczająco dużo czasu, by się rozwinąć.

Wartości. Stwórz ranking wartości. Top 5-10. Poświęć tydzień. Zapisz w widocznym miejscu. Przyda się podczas piwotu. (Tutaj możesz pobrać mój e-book, w którym tłumaczę jak znaleźć swoje 5 najważniejszych wartości)

Wizja. Wyznacz roczną wizję, odpowiadając na pytania, które pomogą Ci lepiej zrozumieć, co naprawdę Cię kręci. Możesz zacząć od pytań, jak na przykład: Jakimi informacjami najczęściej dzielisz się z innymi? O czym chciałbyś przemawiać na TEDx za 5 lat? To pozwoli Ci odkryć, co dla Ciebie jest naprawdę ważne.

Zredaguj deklarację swojej rocznej wizji. Określ cel, które chciałbyś osiągnąć w ciągu roku, i sprecyzuj, co ma być w tym czasie najważniejsze.

Pytania do określenia wizji:

  • Lokalizacja: Gdzie chciałbyś mieszkać? Czy to obecne miejsce, czy chcesz zmienić otoczenie, a może planujesz podróże?
  • Finanse: Jakie masz cele finansowe na ten rok? Jakie źródła dochodu planujesz?
  • Projekty: Jakie projekty chcesz realizować? Jakie działania będziesz podejmować, aby zbliżyć się do swojego celu?
  • Ludzie: Z kim chcesz współpracować? Jakie osoby będą wspierać Cię w realizacji Twoich celów?
  • Styl życia: Jaki styl życia chcesz prowadzić?

W trakcie piwotu pamiętaj o dbanie o swoją energię. Ważne jest, aby mieć hobby niezwiązane z procesem zmiany, które pozwoli Ci oderwać się i naładować baterie. Pamiętaj, że postęp w hobby zwiększa pewność siebie, a aktywność fizyczna uwalnia endorfiny, które poprawiają Twoje samopoczucie. Aby dbać o energię, rozważ takie działania jak spacer, ćwiczenia, wyjście z domu czy krótka drzemka.

[2/2] Finansowanie (pas startowy)

Zmiana sama w sobie jest wyzwaniem, a jeśli dodatkowo masz presję finansową, jest jeszcze trudniej. Cierpisz na tym kreatywność i zmniejsza się liczba opcji. Informacja ile masz środków na zmianę powie Ci na jakie ryzyko możesz sobie pozwolić. 

Określ poziom życia w trakcie piotu. Możesz funkcjonować na trzech poziomach życia:

  1. Poniżej poziomu obecnego – Zastanów się wtedy ile potrzebujesz miesięcznie, aby pokryć podstawowe wydatki, które pozwolą Ci przetrwać, np. na jedzenie, mieszkanie, transport?
  2. Na obecnym poziomie – Ile dolarów miło byłoby mieć, aby kontynuować dotychczasowy styl życia, finansować hobby, wyjścia do restauracji czy inne drobne przyjemności?
  3. Na poziomie wyższym niż obecny – Określ kwotę, która sprawia, że wstajesz z łóżka ze śmiechem na ustach. To poziom, który daje Ci pełną swobodę – podróże, realizowanie pasji, obfite wydatki na cele charytatywne, spełnianie marzeń bez żadnych ograniczeń.

Określenie czasu na zmianę i dostępnych środków

Gdy już masz jasność, jak chcesz żyć, przeanalizuj swoją sytuację finansową:

  1. Przejrzyj ostatnie 6-12 miesięcy – Zwróć uwagę na średnie miesięczne wydatki i na podstawie tego określ, ile potrzeba na pokrycie podstawowych kosztów życia w trakcie piwotu.
  2. Aktywa i wolne środki – Zidentyfikuj, jakie aktywa posiadasz (oszczędności, inwestycje, inne zasoby), i ile masz dostępnych środków na pokrycie kosztów zmiany. To pomoże określić, ile czasu masz, zanim będziesz musiał podjąć kolejne kroki.
  3. Fundusz awaryjny – Uwzględnij fundusz awaryjny, aby być przygotowanym na nieprzewidziane wydatki, które mogą się pojawić podczas piwotu.

Mając te dane, zyskasz świadomość, jak ambitnie możesz podejść do zmiany.

Krótkoterminowe dodatkowe dochody w trakcie piwotu

Podczas piwotu warto pomyśleć o pracy na niepełny etat lub dodatkowych zajęciach, które mogą dać ci większą pewność siebie oraz elastyczność finansową. Tego typu prace mogą działać jak „kładka” — pomagają utrzymać stabilność finansową, ale nie powinny stać się twoim długoterminowym rozwiązaniem. Oto kluczowe zasady, które warto wziąć pod uwagę przy wyborze takiej pracy:

  1. Zarobki za godzinę – Praca powinna oferować stosunkowo duże zarobki za godzinę, co pozwala na szybkie zarobienie potrzebnej kwoty, nie angażując się w długotrwałą pracę o niskiej stawce.
  2. Popyt – Wybierz pracę, w której jest duży popyt. Może to być coś, co jest łatwo dostępne, jak praca w Uberze, czy bardziej specyficzna praca, która jest popularna w danej okolicy.
  3. Radość i przyjemność – Praca na boku powinna być dla Ciebie źródłem radości. Może być to coś, co sprawia Ci przyjemność i nie męczy Cię, co pozwoli Ci łatwiej łączyć ją z innymi obowiązkami.
  4. Rozwój umiejętności – Idealnie, jeśli ta dodatkowa praca będzie rozwijała umiejętności, które później możesz wykorzystać w swojej docelowej karierze. To pozwala na bardziej świadome inwestowanie w rozwój, zamiast po prostu wykonywania zadań poniżej twoich umiejętności.

Pamiętaj, że ta dodatkowa praca powinna być tylko etapem przejściowym i nie powinna stać się głównym źródłem dochodu na dłuższą metę. Ma być raczej źródłem wsparcia i dawać Ci swobodę w realizowaniu większego celu.

Plan finansowy na piwot – Ustalanie granic

Przygotowując się do piwotu, nie tylko zapewnij sobie komfort finansowy, ale także stwórz mechanizm, który pozwoli Ci kontrolować sytuację, gdy coś pójdzie niezgodnie z planem. Dlatego po pierwsze, określ plan B lub C, a po drugie, zidentyfikuj momenty krytyczne, które pomogą Ci podjąć decyzję o przejściu do nich.

Plan B 

Określić, czym będzie ten plan B (np. znalezienie dorywczej pracy, sprzedaż posiadanych akcji giełdowych) – wtedy masz większy spokój i łatwiej wykonywać pivot, jeżeli wiesz co zrobić, jeżeli coś nie wyjdzie za pierwszym razem.

Warunki wejścia w plan B. Zdefiniuj konkretne warunki, które będą wyzwalaczem do wdrożenia Planu B, np. określony spadek oszczędności lub brak osiągnięcia zakładanych wyników w ciągu 3 miesięcy. Określ, ile czasu i pieniędzy jesteś w stanie przeznaczyć na piwot i plan A.

Plan awaryjny (plan C)

Określić, czym będzie ten plan C. Ustal, co będzie Twoim planem awaryjnym, jeśli wszystko pójdzie nie tak, jak zaplanowałeś. Może to oznaczać powrót do pracy na etacie, drastycznie zredukowanie wydatków, lub poszukanie dorywczej pracy nie wymagających kwalifikacji, by utrzymać stabilność finansową i dać sobie czas na dalsze działania. 

Warunki wejścia w plan C. Określ co będzie oznaczało, że plan C się nie udał (np. nie osiągniesz spodziewanych wyników).

– – –

Podczas pivotu, staraj się być w strefie rozciągania, a nie w strefie paniki. Monitoruj swoją tolerancję na ryzyko. Kiedy poziom niepokoju rośnie, trudniej o jasne i twórcze myślenie, co może wpłynąć na sukces zmiany. Czując presję finansową, może być Ci trudniej w rozmowach kwalifikacyjnych lub przy kontaktach z klientami. 

Pamiętaj, że przebywanie w strefie paniki ma negatywny wpływ na Twoje zdrowie oraz jakość czasu spędzanego z rodziną. W takim przypadku rozważ zawieszenie eksperymentów i skup się na pracy, która pomoże zwiększyć dochody.

Etap 2 – Przegląd pola 

Ten etap zawiera głównie 2 elementy:

  1. Badaj potencjalne opcje poprzez kontakty 
  2. Uzupełnij braki wiedzy – Zidentyfikuj swoje braki kompetencyjne i uzupełnij je, aby zwiększyć szanse na sukces.

Teraz je sobie omówimy:

1/2 Badaj potencjalne role dzięki kontaktom

Korzystaj z kontaktów, rozmawiaj z osobami na stanowiskach, które Cię interesują, aby lepiej zrozumieć dostępne opcje. Zdobywaj informacje zwrotne i weryfikuj, czy wybrane ścieżki są dla Ciebie odpowiednie.

Znajdź jednorazowych mentorów

Szukaj osób, które wykonują pracę, do której się przymierzasz. Możesz:

  • Poprosić o krótką rozmowę i dopytać o ich doświadczenia (plusy i minusy danej pracy).
  • Zaoferować pomoc w zamian za możliwość towarzyszenia im przez jeden dzień (tzw. „cieniowanie”), aby zobaczyć, jakie zadania wiążą się z tym zawodem na co dzień..

Najpierw określ, kogo szukasz – zależy to od Twoich planów rozwojowych. Jeśli się przebranżawiasz, znajdź osobę, która wykonuje pracę, do której aspirujesz. Szukaj ludzi, którzy są kilka kroków przed Tobą i mogą pomóc Ci przejść przez ten okres zmian.

Wykorzystaj trzy rodzaje kontaktów:

  1. Najbliżsi znajomi – zapytaj, czy ktoś z Twojego otoczenia zna osobę na interesującym Cię stanowisku.
  2. Znajomi znajomych (50/50) – zapytaj swoich znajomych, czy znają kogoś, kto podąża ścieżką, którą Ty planujesz.
  3. „Grube ryby” (wysokie progi) – wyślij wiadomość na Facebooku, LinkedInie lub maila do trzech osób, które wydają ci się interesujące i mogę ci dostarczyć cennych informacji.
    • Powiedz, dlaczego ich podziwiasz.
    • Opisz cel rozmowy.
    • Poproś o 20-minutową rozmowę i konkretne rady.

Jak prowadzić rozmowę?

  • Bądź zaangażowany – zadawaj pytania, okazuj zainteresowanie.
  • Szanuj czas rozmówcy – trzymaj się ustalonych ram czasowych.
  • Podziękuj dwukrotnie:
    1. Po rozmowie napisz, które rady wdrożyłeś i jaki miała wpływ na Ciebie ta rozmowa.
    2. Po pewnym czasie odezwij się ponownie, informując o postępach.

Oprócz jednorazowych mentorów korzystaj z dostępnej wiedzy

Nie polegaj wyłącznie na rozmowach z mentorami – sięgnij także po książki i podcasty, które mogą dostarczyć cennych informacji o danej roli.

Ja, na przykład, przeczytałem książkę o pracy coacha kariery i wysłuchałem dwóch podcastów na ten temat, co pomogło mi lepiej zrozumieć tę ścieżkę.

2/2 Uzupełnij braki wiedzy

Po przeprowadzeniu wywiadu w środowisku, oprócz poznania szczegółów pracy, z pewnością zauważysz, jakiej wiedzy lub umiejętności Ci brakuje.

Gdy już wiesz, jakie umiejętności musisz uzupełnić lub zdobyć, zastanów się, jak możesz to zrobić. Pomyśl, gdzie możesz się nauczyć tego, czego Ci brakuje, i jakie źródła będą najbardziej odpowiednie. Możesz rozważyć różne formy nauki, takie jak książki, filmy na YouTube, szkolenia, studia a także platformy z bezpłatnymi kursami online, takie jak: Khan Academy, Coursera, Codecademy, Udemy

Etap 3 – Rozegranie 

Rozegranie to etap, w którym realizujemy projekt pilotażowy. 

Projekt pilotażowy

Celem jest podjęcie małego ryzyka przy inwestowaniu niewielkich zasobów (energii, czasu i pieniędzy), aby:

  • Przetestować pomysły i sprawdzić, jak się sprawdzają w rzeczywistości.
  • Zebrać dane i wyciągnąć wnioski, np.:
    • Czy to, co robimy, angażuje nas i daje energię?
    • Czy istnieje realna szansa na popyt rynkowy dla tego, co oferujemy?

Rozegranie pozwala ruszyć z miejsca, bez potrzeby definiowania wszystkich kolejnych kroków. Na tym etapie weryfikujemy pomysł, zdobywając praktyczne doświadczenia i sprawdzając, czy warto kontynuować dalsze inwestycje.

Projekt pilotażowy jest czymś na wzór MVP (Minimum Viable Product). MVP to podejście stosowany w startupach polegające na stworzeniu minimalnej wersji produktu lub usługi, która pozwala na szybkie testowanie założeń i uzyskanie informacji zwrotnej od użytkowników przy minimalnym nakładzie zasobów. 

MVP ma na celu weryfikację pomysłu lub koncepcji, zanim podejmie się większe inwestycje w rozwój produktu lub usługi. Ważne jest, by MVP pozwoliło zebrać cenne dane o tym, jak pomysł funkcjonuje w rzeczywistych warunkach.

Przykłady takich projektów pilotażowych (eksperymentów MVP) w temacie kariery: 

Zmiana roli / pracodawcy / branży

  • Realizowanie nowych projektów, które kierują nas w stronę nowej ścieżki w obecnym miejscu pracy (np. jeśli jestem lekarzem i chce zostać szkoleniowcem, mogę przeprowadzić szkolenie dla innych lekarzy z tematu medycznego)
  • Wolontariat spójny z wizją nowego zawodu
  • Staże, praktyki, zastępstwa
  • Udział w projektach, nawet jeśli początkowo są one darmowe

Własny projekt

  • Spotkania o problemach/potrzebach z potencjalnymi klientami
  • Zdobycie jednego klienta w temacie w którym chcemy rozwijać projekt
  • Udostępnienie pomysłu w mediach społecznościowych, aby sprawdzić poziom zainteresowania.
  • Stworzenie testowych reklam usług lub produktów, aby zbadać, na co jest największy popyt.

Zatroszcz się o duży potencjał projektu pilotażowego. Wykorzystaj jak najwięcej swoich unikalnych zasobów (wartości, talenty, umiejętności, wizję). Zastanów się, w czym jesteś unikalny – może dobrze przemawiasz, albo dobrze piszesz? Dodaj te atuty do tego, co robisz. Wyróżnij się z tłumu. Może warto udostępnić coś za darmo, co będzie lepsze niż płatne usługi konkurencji? Upewnij się, że wchodzisz w branżę, która jest trendowa (np. psychoterapia, AI, Content Creator itp.).

Myślisz, że nie dasz rady? Miej świadomość istnienia redundancji

Redundancja to elementy, które nie są niezbędne do codziennego funkcjonowania, ale pełnią kluczową rolę w sytuacjach awaryjnych. Na przykład w kablu może być sześć przewodów, choć w 99% przypadków używane są tylko cztery – pozostałe dwa służą jako zabezpieczenie.

Jak to się odnosi do kariery? Gdy podejmujesz się czegoś nowego, możesz poczuć, że nie dasz rady. Jednak pamiętaj, że masz w sobie ukryte zasoby (2 nieużywane dodatkowe kable) – kompetencje, umiejętności i siłę, które ujawniają się dopiero wtedy, gdy wychodzisz ze swojej strefy komfortu.

Myśl inaczej – osiągnij w tydzień to, co inni zdobywają przez miesiące

Zastanów się: jak najszybciej mogę przetestować produkt lub potrzebę?

Czasem to będzie wymagało odważnego, niestandardowego ruchu. Jeśli wszyscy robią to samo, wyniki będą przeciętne – trzeba robić coś, czego prawie nikt nie robi, aby osiągać ponadprzeciętne rezultaty.

Przykład: Jeden z moich klientów, Radek, chciał zostać trenerem personalnym. Kiedy przygotowywaliśmy się do eksperymentowania z jedną ścieżką kariery, ustaliliśmy, że w ciągu tygodnia musi znaleźć osobę, którą poprowadzi na siłowni – w dowolny sposób, jaki uzna za skuteczny. Pomimo oporu, zrobił to i w bardzo szybkim czasie zweryfikował swoje wątpliwości co do tej ścieżki.

Jak mówi Taylor Pearson:
„Jednym z głównych powodów, dla których często pracujemy zbyt ciężko i długo, jest to, że ciężką pracą próbujemy zrekompensować brak odwagi”.

Przykład: Jako młodzi często kombinujemy, wypytujemy kolegów i szukamy sposobów, by dowiedzieć się, czy jakaś dziewczyna ma chłopaka lub czy jest nami zainteresowana, tracąc przy tym mnóstwo czasu. Tymczasem wystarczyłoby po prostu podejść, zapytać wprost lub zaprosić ją na kawę – to oszczędza czas, ale wymaga odwagi. 

Taki sam mechanizm działa w temacie zmian zawodowych.

Wyróżnij się – pokaż się światu, daj się znaleźć!

Mów otwarcie o swoich celach. Jeśli chcesz rozwijać się w nowym kierunku, nie trzymaj tego w tajemnicy. Czasem wystarczy powiedzieć, czego szukasz, aby pojawiły się nowe możliwości.

Zasygnalizuj swoje zainteresowania rozwojowe w miejscu pracy, jeśli chcesz zaangażować się w nowe projekty. Powiedz znajomym, jeśli szukasz pracy lub planujesz własny biznes.

Dziel się swoją wiedzą. Znajdź platformę, na której możesz publikować swoje przemyślenia i doświadczenia, np. blog, LinkedIn czy YouTube. Zastanów się, jak możesz pomóc innym, rozwiązując konkretne problemy.

Przykład: Kiedy zacząłem nagrywać filmy na YouTube w mojej poprzedniej karierze tradingowej, po kilku materiałach odezwała się do mnie redakcja XTB z propozycją współpracy.

Po rozegraniu (eksperymencie), zanalizuj

Po rozegraniu dokonaj analizy i podsumuj zebrane dane w trzech kluczowych obszarach:

  1. Fundament. Czy lubię to robić? Czy dodaje mi energii? 
  2. Umiejętności, perfekcja. Czy jestem wystarczająco dobry? Co muszę poprawić lub nauczyć się? 
  3. Postęp, potencjał. Czy to ma potencjał np. finansowy?

P.S. Pamiętaj, że jeżeli eksperyment jest zbyt stresujący, zmniejsz trudność i ambitność. Jeśli eksperyment nie pobudza i jest nudny, zwiększ trudność i ambitność.

P.P.S.Jeśli w trakcie rozegrania nie czujesz zapału i spełnienia, wzrostu energii, ewentualnie wzrostu dochodów, to cofnij się do fazy przegląd pola (tworzenie prototypów).

Etap 4 – Realizacja

Ustal warunki, kiedy zaangażujesz się na całość

Co musi się wydarzyć, abyś uznał, że eksperyment – rozegranie (testowanie nowej ścieżki) się powiódł i warto zaangażować się w niego na 100%? Kiedy będziesz mieć pewność, że to właściwa droga?

Aby podjąć świadomą decyzję, warto określić konkretne progi sukcesu – mierzalne wskaźniki, które pozwolą ocenić, czy eksperyment zakończył się pozytywnie, czy wymaga korekty lub zmiany kierunku.

Wskaźniki pomocne w ocenie rozegrania (eksperymentu)

Te wskaźniki mogą przybierać cztery formy:

1. Wskaźniki finansowe

  • Określenie minimalnych zarobków, które chcesz osiągnąć z projektu, oraz regularności tych zarobków. Jeśli zarobki są nieregularne lub nie spełniają minimalnych oczekiwań, może to być sygnał, że eksperyment nie spełnia oczekiwań i warto podjąć działania korygujące lub zacząć inny eksperyment. 

2. Wskaźniki czasowe

  • Ustalenie konkretnych dat, w których chcesz osiągnąć określone cele. 

3. Wskaźniki wyniku projektu 

  • Określenie konkretnych rezultatów, które chcesz osiągnąć, takich jak liczba pozyskanych klientów, osiągnięcie celów sprzedażowych, stworzenie i przetestowanie produktu czy pozyskanie feedbacku od grupy docelowej. 

4. Wskaźniki intuicji

  • Są to subiektywne odczucia związane z twoim zaangażowaniem i gotowością do dalszego działania. Wiążą się one z subiektywnym wzrostem poczucia pewności, że to dobry kierunek. Czy czujesz się gotowy, aby pójść na całość? Czy eksperyment sprawia ci radość, daje energię, czy może czujesz, że to jest coś, czego naprawdę chcesz? 

Jeśli okaże się, że kontynuowanie danej ścieżki jest nieracjonalne, musimy zaakceptować stratę niezrealizowanych zysków i przejść do kolejnego eksperymentu, który może przynieść lepsze rezultaty. Dlatego ważne jest, aby eksperymenty były krótkie, maksymalnie 2-3 miesiące, co ułatwia zaakceptowanie straty zainwestowanego wysiłku i czasu. Więcej na ten temat efektu utopionych kosztów w karierach znajdziesz w streszczeniu książki Odpuść (kliknij tutaj).

Co jeśli eksperyment się nie uda? 

Co jeśli eksperyment się nie uda?

Szukaj siły i danych w niepowodzeniu.

To nie oznacza, że jesteś słaby. Czasami trzeba się: podszkolić albo lepiej zbadać rynek,
aby po drobnych modyfikacjach poprawić plan.

Być może eksperyment nie był dobrze dopasowany do twoich mocnych stron, doświadczeń i umiejętności.

W przypadku jednego z moich klientów, po kilku miesiącach pracy nad stworzeniem prototypu z desek, uznaliśmy, że droga do sukcesu jest zbyt długa, aby kontynuować w tej formie. Gdyby jednak eksperyment zbliżył się do sukcesu, np. gdybyśmy wyprodukowali 90 desek, moglibyśmy powtórzyć go przez kolejny kwartał, wykorzystując zdobyte doświadczenia.

Przykład klienta – Przejście do realizacji po dwóch rozegraniach

Chciałbym podzielić się z Wami historią, która pokazuje, jak w praktyce może wyglądać Pivot. 

Jeden z moich klientów, Karol (imię zmienione dla zachowania poufności), był sfrustrowany swoją obecną pracą. Czuł, że nie wykorzystuje swojego potencjału. 

Miał wiele pomysłów na karierę, ale zazwyczaj porzucał je po krótkim czasie. Rozpoczęliśmy pracę od zwiększania samoświadomości. Wykonaliśmy ćwiczenia i testy, które pomogły określić talenty, wartości, wizję oraz działania angażujące. To pomogło nam wybrać pomysł na rozegranie (eksperyment), który najbardziej pasował do niego.

Celem było sprawdzenie popytu rynkowego na produkt prozdrowotny wykonany z drewna oraz ocena, czy da się na nim utrzymać na dłuższą metę. 

Określiliśmy warunki graniczne – sukcesem miało być wyprodukowanie 100 prototypów w ciągu kwartału.

Niestety, po trzech miesiącach projekt nie przyniósł oczekiwanych rezultatów, a wskaźniki były dalekie od założonych.

Karol rozważał dwa pomysły na nowe eksperymenty (rozegrania): stworzenie innego produktu prozdrowotnego lub przebranżowienie się na trenera personalnego. Po wspólnej burzy mózgów, zdecydował się przetestować ścieżkę zostania trenerem.

Główną wątpliwością było to, czy praca jako trener przyniesie mu radość. Celem więc było przeprowadzenie eksperymentu, aby to sprawdzić.

Jak już wspominałem, aby szybko to zweryfikować, ustaliliśmy, że w ciągu tygodnia musi znaleźć osobę, którą poprowadzi na siłowni. Udało mu się to, co znacząco podniosło jego pewność siebie i pomogło podjąć decyzję o zaangażowaniu się w tę ścieżkę.

W międzyczasie zwiększał swoje umiejętności. Zapisał się na kurs trenerski, aby podnieść swoje kompetencje.

Po około trzech miesiącach testowania, zdecydował się na pełną realizację i zaangażowanie w tę rolę na 1-3 lata.

Podsumowanie

Metoda pivot w skrócie

  1. Robisz fundament,
    • talenty, wartości, wizja
  2. Potem przegląd pola,
    • jednorazowy mentorzy, uzupełnianie luki w umiejętnościach, 
  3. Potem rozegranie,
    • prototyp MVP
  4. Realizacja
    • kryteria decyzyjne.

Skąd wiadomo, że pivot zakończył się sukcesem? 

O błędzie piwotu możemy mówić, gdy po dokonaniu zmiany twoja sytuacja zamiast się poprawiać – pogarsza się. 

Po dokonaniu pivotu odpowiedzi na te pytania wskażą ci, czy pivot się udał. Gdy sytuacja się unormuje, zastanów się:

  • Czy czujesz się bardziej zaangażowany, masz więcej energii, jesteś bardziej zdrowszy? 
  • Czy nowy obszar pasuje do podstawowych wartości
  • Czy wykorzystujesz talenty i zainteresowanie? 
  • Czy widzisz sobie pracującego w ten sposób przez kilka lat? 

Może za (1-3 lat) zrobisz nowy pivot?


Jedy­ny newsletter, którego potrzebujesz, żeby znaleźć pracę, którą naprawdę pokochasz.

Co 3 dni — prosto na Twoją skrzynkę — konkretne strategie:
— jak wyrwać się z pracy, która zabija Twój potencjał
— jak odkryć ścieżkę idealnie dopasowaną do Twoich predyspozycji
— jak zdobyć pracę, która daje radość, sens i dobre pieniądze